Qabja është Shtëpia e Shenjtë e Allahut, dhe vendi ku të gjithë për muslimanët drejtohen për të adhuruar Allahun. Allahu i Madhëruar e bëri atë simbol të monoteizmit dhe një pikë qendrore të adhurimit. Allahu thotë: “Allahu e bëri Qaben shtëpi të shenjtë, për udhëzim për njerëzit.”[1]
Ajo është shtëpia e parë e ngritur për njerëzit për adhurimin e Allahut, siç Allahu thotë: “Me të vërtetë shtëpia e parë që u vendos për njerëzit është ajo në Bekka, e bekuar dhe udhëzim për botën.”[2]
Qabja ka një histori të gjatë, e cila fillon nga koha e Profetit Ibrahim (a.s) dhe djalit të tij Ismailit (a.s), kur Allahu i urdhëroi të vendoseshin në Mekë. Në atë kohë Meka ishte një tokë e shkretë dhe e thatë.
Pasi u vendosën në Mekë dhe Ismaili arriti moshën e pjekurisë, Allahu u lejoi atyre të ndërtonin Qaben dhe të ngrinin themelet e saj. Allahu thotë: “Dhe kur Ibrahimi ngrinte themelet e shtëpisë dhe Ismaili (thotë): O Zoti ynë, pranoje prej nesh; Ti je i dëgjueshëm dhe i ditur.”[3]
Ismaili (a.s) sillte gurët dhe Ibrahimi (a.s) i vendoste, dhe shtëpia ngrihej gradualisht, deri sa u bë e lartë dhe duart nuk arrinin. Atëherë Ismaili (a.s) solli një gur që babai i tij të ngjitej mbi të dhe të përfundonte ndërtimin. Ata vazhduan duke thënë: “O Zoti ynë, pranoje prej nesh; Ti je dëgjueshëm dhe i ditur.”[4]
Disa fise arabe, si Amalik dhe Xhurhum, u vendosën në Mekë, dhe ndërtimi i Qabes pësoi dëmtime nga rrjedhjet e ujit dhe faktorë të tjerë, por këto dy fise kujdeseshin për riparimin dhe ruajtjen e saj.
Pas disa shekujsh, Kurejshët rindërtuan Qaben rreth pesë vjet para Profetisë. Ndërtimi atëherë bëhej me gurë të vendosur njëri mbi tjetrin pa baltë, gjë që e bënte ndërtimin të dobët ndaj rrjedhave të ujit, dhe muret u çarë dhe pothuajse u shemb. Kurejshët vendosën ta rindërtonin me një strukturë më të fortë. Ebu Vehb ibn Amri ka thënë: “O Kurejsh, mos e ndërtoni me të ardhurat e dyshimta; mos të hyjë aty dhuratë e padrejtë, shitje me interes, apo shkelje e të drejtave të njerëzve.”
Megjithatë, Kurejshët u frikësuan se mund t’i ndëshkonte Allahu nëse e shembin atë, mirëpo Uelid ibn Mugira mori guximin i pari dhe filloi të shembë murin duke thënë: “O Allah, ne nuk duam asgjë tjetër veç të mirës.”
Ai nisi të shembte pjesën e këndit, dhe njerëzit prisnin për të parë nëse do t’i ndodhte ndonjë e keqe. Kur panë se nuk i ndodhi, ata vazhduan shembjen deri sa mbeti vetëm themeli i Ibrahimit (a.s).
Pastaj filloi ndërtimi i ri, ku punët u ndanë mes fiseve, secili mori një pjesë të Qabes. Ata përdorën gurët e luginës. Kur ndërtimi arriti tek vendi i Gurit të Zi, u shfaq një mosmarrëveshje mes fiseve të Kurejshëve, sepse secili donte të kishte nderin të vendoste gurin në vendin e tij. Ata pothuajse u përplasën, deri sa Ebu Umeje ibn Mugire propozoi që të merrnin për gjykatës personin e parë që do të hynte në portën e xhamisë së shenjtë. E ai ishte Profeti (a.s), dhe kur e panë, thanë: “Ky është i besuari, e pranojmë.”
I sollën një copë pëlhure, vendosën gurin në mes dhe tha: “Secili fis ta ngrejë nga një cep i pëlhurës dhe ta vendosë së bashku.”
Kur arritën në vendin e duhur, Profeti (a.s) e mori me dorë dhe e vendosi në vendin e tij.
Kurejshët dëshironin ta ndërtonin Qaben me pasuri të pastër, por nuk mjaftoi për të përfunduar ndërtimin me të gjithë pasurinë e pastër. Prandaj, ata lanë një pjesë jashtë ndërtimit dhe vendosën një shenjë që tregonte se ishte pjesë e Qabes. Profeti (a.s) i tha Aishes (r.a): “A nuk sheh se pasuria e popullit tënd nuk mjaftoi? Nëse populli yt nuk do të ishte i ri në mohimin e tyre, do ta prishja Qaben dhe do t’i vendosja dy dyer: një nga lindja dhe një nga perëndimi dhe do të vendosja gurin brenda.”[5]
Në kohën e Ibn Zubjerit (r.a.), ai rindërtoi Qaben sipas asaj që Profeti (a.s) dëshironte gjatë jetës së tij. Ai e shembi, e rindërtoi, shtoi gjërat që mungonin për shkak të pasurisë së kufizuar të Kurejshëve– rreth gjashtë bërryla – dhe ngriti lartësinë me dhjetë bërryla, vendosi dy dyer: një nga lindja dhe një nga perëndimi, për të hyrë nga njëra dhe dalë nga tjetra. Ajo u bë shumë e bukur dhe e shndritshme, sipas përshkrimit që Profeti (a.s) i kishte dhënë Aishes (r.a)
Në kohën e Abdulmelik ibn Mervan, Haxhaxh ibn Jusuf Eth Thekafi i shkroi atij (Abdulmelikut) për atë që bëri Ibn Zubejri (r.a) me Qaben dhe për shtesat që ai kishte bërë në ndërtim, duke menduar se veproi sipas mendimit dhe përpjekjes së tij. Abdulmeliku i urdhëroi që ta rikthejë ashtu siç ishte më parë. Haxhaxhi shembi murin verior, nxori Hixhrin ashtu si e kishin vendosur Kurejshët, vendosi vetëm një derë për Qaben dhe e ngriti lart, duke mbyllur derën tjetër. Kur Abdulmeliku ibn Mervan mësoi për këtë nga tregimi i Aishes (r.a), ai u pendua për atë që bëri dhe tha: “Do të kishte qenë më mirë sikur ta kishim lënë siç ishte dhe të mos kishim ndërhyrë.”
Ai dëshiroi ta rikthejë Qaben sipas ndërtimit të Ibn Zubejrit, dhe kërkoi mendimin e Imam Malikut, i cili e ndaloi për shkak se mund të humbiste autoriteti dhe respekti i Shtëpisë së Shenjtë, dhe çdo mbret mund të vinte dhe të rrëzonte punën e paraardhësve, duke shkelur kështu shenjtërinë e Qabes.
Ndërsa ndërtimi i fundit i Qabes ndodhi gjatë periudhës osmane, në vitin 1040 hixhri, kur rrjedhat e mëdha të ujit përmbytën Mekën dhe arritën deri tek llambat e varura të Xhamisë së Shenjtë, duke dobësuar strukturën e Qabes. Atëherë Muhamed Ali Pasha – vali i Egjiptit – urdhëroi inxhinierë të aftë dhe punëtorë që të shembnin Qaben dhe ta rindërtonin. Ndërtimi zgjati gjashtë muaj të tërë dhe kushtoi shuma të mëdha parash.
Pas kësaj, Qabja qëndron e lartë dhe e shenjtë, tërheq zemrat e besimtarëve, dhe do të mbetet kështu deri sa Allahu të caktojë kohën për ngjarjet e fundit, për shembjen e Qabes nga Ahbashët dhe nxjerrjen e thesarit të saj.
Në përgjithësi, Qabeja ka një histori të gjatë, të mbushur me ngjarje dhe mësime, të cilat duhet t’i kuptojmë dhe t’i marrim përvojë prej tyre.
By: ardhmëriaonline.com
[1] – Sure Maide: 97.
[2] – Ali Imran: 96.
[3] – Sure Bekare: 127.
[4] – Sure Bekare: 127.
[5] – Buhariu dhe Muslimi.
